Tekâsür Suresi
Çoğaltma ve biriktirme yarışının insanı nasıl oyaladığını, gerçek değerin ise sahip olduklarımızda değil yaptıklarımızda olduğunu hatırlatan sure.
بِسْمِ اللّٰهِ الرَّحْمٰنِ الرَّح۪يمِ
اَلْهٰيكُمُ التَّكَاثُرُۙ
Elhâkümüt-tekâsür.
Mal, makam ve sayıca çoğaltma yarışı sizi oyaladı.
Daha fazlasına sahip olma yarışı, insanı hayatın asıl anlamından ve sorumluluklarından uzaklaştırıyor.
'Et-tekâsür' kelimesi, mal, makam ve sayıca üstünlük kurma hırsıyla birbirini geçmeye çalışmayı anlatır. Mekke'deki kabilelerin övünme yarışına inen bu ayet, bugünün tüketim ve rekabet toplumunun da tam kalbine dokunur.
حَتّٰى زُرْتُمُ الْمَقَابِرَۜ
Hattâ zürtümül-mekâbir.
Ta ki mezarlara varıncaya kadar.
İnsanın bitmek bilmeyen biriktirme tutkusu, ancak ölüm kapısını çaldığında son buluyor.
'Zurtumu'l-mekâbir' ifadesi, kabirleri ziyaret etmeyi yani ölümü ve hatta ölülerin sayısıyla övünmeyi ifade eder. Yarını hiç ölmeyecekmiş gibi planlayan modern insana, vaktin hızla tükendiğini ve ölümün tek gerçek sınır olduğunu hatırlatır.
كَلَّا سَوْفَ تَعْلَمُونَۙ
Kellâ sevfe ta'lemûn.
Hayır, yakında gerçeği bileceksiniz.
Dünyevi hırsların peşinde koşanlar, bu yarışın ne kadar boş olduğunu yakında kendi gözleriyle görecekler.
'Kellâ sevfe ta'lemûn' ifadesi, kesin bir uyarı ve yanılgıdan uyandırma tonu taşır. Bugünün insanına da, peşinden koştuğu geçici hedeflerin hakikat anında hiçbir değer taşımayacağını net biçimde bildirir.
ثُمَّ كَلَّا سَوْفَ تَعْلَمُونَۜ
Sümme kellâ sevfe ta'lemûn.
Evet, yakında mutlaka bileceksiniz.
Bu uyarı o kadar hayati ki, insanın gafletini dağıtmak için bir kez daha tekrarlanıyor.
Tekrar edilen 'sümme kellâ sevfe ta'lemûn' cümlesi, hem ölüm anındaki hem de ahiretteki yüzleşmeyi pekiştirir. Sürekli ertelenen iç muhasebeyi, bugünün meşgul insanı için acil bir zorunluluk haline getirir.
كَلَّا لَوْ تَعْلَمُونَ عِلْمَ الْيَق۪ينِۜ
Kellâ lev ta'lemûne ilmel-yekîn.
Keşke kesin bir bilgiyle bilmiş olsaydınız!
İnsan gerçeği sadece akılla değil, sarsılmaz bir kesinlikle bilseydi ömrünü boş yarışlarda tüketmezdi.
'İlme'l-yakîn' kavramı, hiçbir şüpheye yer bırakmayan sağlam ve kesin bilgiyi ifade eder. Bilgi çağında her şeye ulaşan ama hakikatten uzaklaşan insana, asıl bilginin insanı değiştiren bilgi olduğunu öğretir.
لَتَرَوُنَّ الْجَح۪يمَۙ
Le teravünnel-cahîm.
Elbette o yakıcı ateşi göreceksiniz.
Dünyada görmezden gelinen hakikatler ve uyarılar, ahirette bütün çıplaklığıyla insanın karşısına çıkacak.
'Le-teravunne'l-cehîm' ifadesi, inkâr ve gafletin sonucunu bizzat müşahede etmeyi anlatır. Görünmeyeni yok sayan bugünün materyalist bakışına karşı, hakikatin er ya da geç görünür olacağını vurgular.
ثُمَّ لَتَرَوُنَّهَا عَيْنَ الْيَق۪ينِۙ
Sümme le teravünnehâ aynel-yekîn.
Sonra onu bizzat gözünüzle göreceksiniz.
O gün insan gerçeği artık kulaktan dolma bilgilerle değil, bizzat kendi gözleriyle görerek anlayacak.
'Ayne'l-yakîn' kavramı, doğrudan görerek ve yaşayarak ulaşılan kesin bilgiyi tanımlar. Dünyada vicdanının sesini bastıran herkes için bu ayet, kaçınılmaz bir yüzleşme anının habercisidir.
ثُمَّ لَتُسْـَٔلُنَّ يَوْمَئِذٍ عَنِ النَّع۪يمِ
Sümme le tüs'elünne yevmeizin anin-naîm.
Sonra o gün, size verilen her iyilik ve imkândan mutlaka sorgulanacaksınız.
İnsana verilen her imkan, sağlık, zaman ve nimet, bir gün mutlaka hesabının sorulacağı bir emanettir.
'Anin-neîm' ifadesi, sadece maddi varlıkları değil, hayatın içindeki bütün nimetleri kapsar. Tüketmeyi hak gören bugünün insanına, elindeki her nimetin bir sorumluluk taşıdığını hatırlatır.